Χωρίς την κάθαρση του νου, υπάρχει μόνο ανοησία

Άγιος Δημήτριος του Ροστόφ (28 Οκτωβρίου)

Παρακάτω παραθέτω λίγη ακόμη από τη μετάφραση μου (από τα ρωσικά) ενός έργου του Αγίου Δημητρίου του Ροστόφ σχετικά με το θέμα της γνώσης, της λογικής και του νου. Ο αναγνώστης μπορεί να βρει το προηγούμενο άρθρο του Αγίου Δημητρίου για το θέμα αυτό, εδώ - "Ένας αληθινός νους και ένας κακός νους".

Το θέμα της αληθινής γνώσης και της κατανόησης είναι ζωτικής σημασίας για την εποχή μας. Όπως προκύπτει από τα γραπτά του Αγίου Δημητρίου, η λογική που δεν έχει καθαρθεί από το Άγιο Πνεύμα παραμένει διεφθαρμένη και δεν αποφέρει κανένα έως ελάχιστο όφελος. Η ανθρώπινη γνώση είναι πλήρης και ωφέλιμη όταν ενώνεται με την αληθινή πνευματική γνώση και κατανόηση. Όταν αυτά τα δύο αποσυνδέονται, είναι πολύ πιθανό η πρώτη να γίνει "βρωμερή" και διεφθαρμένη. Ωστόσο, ένα από τα συμπτώματα της νεωτερικότητας είναι η φαινομενική απομάκρυνση της γνώσης - των επιστημών σε όλες τις μορφές τους - από τη μόνη καθαρή πηγή της λογικής και της γνώσης - τον Θεό. Σε τελική ανάλυση, η πίστη στον Θεό είναι η Επιστήμη των επιστημών και η πίστη σ' Αυτόν είναι ο ύψιστος λόγος.

Συμβουλευτικό Εγχειρίδιο. Κεφάλαιο 2ο. Ο Νους (ΝΙΚΟΔΗΜΟΣ ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ)

Γραμμένο πάνω στην Σκυροπούλλα είναι μια δημιουργία "εκ του μηδενός". Μια αρχιερατική παράκληση προς τον άγιο ήταν η αιτία να προκύψει ένας θυσαυρός γνώσης. "Εγκαταλελειμένος" πάνω στο ερημονήσι της Σκυροπούλας ο άγ. Νικόδημος εργάζεται πλέον σε χειρωνακτικές εργασίες, σαν ένας απλός εργάτης. Ο ερημικός πελεκάνος με την καταπληκτική μνήμη στερείται όχι απλώς γραφική ύλη αλλά τροφής. Μετά από πολύ πίεση, ο άνθρωπος του θεού, παρέδωσε ακόμη μια εθνική κληρονομιά.  

«αφού συγκεντρώθηκα στον εαυτό μου και συγκέντρωσα ολα όσα ηταν τυπωμένα στη μνήμη μου από την ανάγνωση και στον πίνακα της φαντασίας, κατά τον Αριστοτέλη, ή κατά τον Πρόκλο στους ιερούς τόπους του νου μου, και όλα αυτά αφού τα αναζωγράφησα, όπως λένε οι Πλατωνικοί, τα χάραξα σ' αυτό το Συμβουλευτικό, όπως θα το έλεγες εσύ, Υπομνηματικό, όπως θα το έλεγα εγώ, το οποίο αποστέλλω σαν ένα πνευματικό γλύκισμα... για τις πολλές χάρες που μου εκανες». (Συμβουλευτικό εγχειρίδιο, σ. 16-17)

Το κείμενο που δημοσιεύεται είναι από την έκδοση της Συνοδίας Σπυρίδωνος ιερομονάχου. Ιερά καλύβη "Άγιος Σπυρίδων Α΄", Νέα Σκήτη Άγιον Όρος.

Κεφάλαια περι διακρίσεως παθών και λογισμών (Εύαγριος Ποντικός)

Για τον Εύαγριο διαβάστε εδώ  .